Pagina 1 van 1

Windmill farms

Geplaatst: 16 nov 2026, 12:30
door Nanna
Golden retrievers.
De fokker heeft het roer omgegooid.

De NL vertaling:

Om golden retrievers te fokken met behoud van het ras als doel, moest ik alles herzien wat ik dacht te weten over hondenfokkerij. Dat begon met mijn eigen scholing. Het ICB en Jeffery Bragg hebben daarin een sleutelrol gespeeld. Jarenlang leerden we ons te richten op de inteeltcoëfficiënt (COI), showprijzen, populaire dekreuen, een handvol mendeliaans overervende aandoeningen en eenvoudige stamboomcontroles om nauwe inteelt te vermijden. Wie het ras écht wil behouden, moet zich opnieuw verdiepen in populatiegenetica, de diversiteit van het immuunsysteem en de harde cijfers uit baanbrekend gezondheidsonderzoek. Een papieren stamboom van vijf generaties doornemen volstond niet meer. Ik moest leren hoe ik DNA-panels voor genetische diversiteit van het Veterinary Genetics Laboratory (VGL) van UC Davis kon analyseren, zeldzame immuunhaplotypen kon volgen en de uitkomsten van grootschalig gezondheidsonderzoek kon beoordelen. Daarvoor gebruikte ik de Golden Retriever Lifetime Study (GRLS) van de Morris Animal Foundation en de VetCompass-databank van het Royal Veterinary College.

De gegevens van deze drie instellingen laten volgens mij een onmiskenbare en zorgwekkende ontwikkeling zien die we niet kunnen negeren. Uit de GRLS-gegevens blijkt dat ongeveer 60% van de Noord-Amerikaanse golden retrievers in de loop van hun leven kanker krijgt. Hemangiosarcoom, lymfoom, osteosarcoom en mastceltumoren zijn samen verantwoordelijk voor bijna 70% van de sterfgevallen binnen het ras. Onderzoek van UC Davis VGL toont volgens mij ook aan hoe dat komt. Door decennialang veelvuldig dezelfde populaire dekreuen in te zetten, is de genetische diversiteit van het immuunsysteem sterk afgenomen. Noord-Amerikaanse golden retrievers bezitten nog maar 12% van de bekende DLA-haplotypen van klasse I bij honden en 22% van die van klasse II. Nog zorgwekkender is dat slechts twee haplotypen van klasse I (1065 en 1066) en twee van klasse II (2046 en 2048) overheersen in ongeveer de helft van de totale Noord-Amerikaanse populatie. Daardoor lijken de meeste Amerikaanse honden qua genetische basis van hun afweer sterk op elkaar en vertoont hun afweer tegen ziekten belangrijke blinde vlekken. VetCompass werkt met de GRLS samen om kankertrends wereldwijd te vergelijken. De Britse patiëntendossiers laten zien dat het ras vatbaar is voor chronische ontstekingsaandoeningen, huidproblemen en orthopedische aandoeningen. Ook wijzen ze erop dat Britse en Europese deelpopulaties van oudsher mogelijk verschillen van Amerikaanse lijnen in sterfte door kanker (20% tot 39% in de Britse en Europese deelpopulaties), in uitlokkende factoren en in welke vormen van kanker voorkomen. Ik kan niet wachten tot die gegevens worden gepubliceerd.

Mijn fokdoel staat lijnrecht tegenover fokken uitsluitend op het fenotype van de golden retriever. Wie een nauw omschreven, uniform uiterlijk nastreeft, of het nu gaat om een overdreven showvacht, een specifieke kleurtint of een extreem op veldwedstrijden gericht type, grijpt steeds terug op lijnteelt met dezelfde kleine groep populaire dekreuen om die uiterlijke kenmerken vast te leggen. Telkens wanneer we uiterlijk boven genetische diversiteit stellen, verliezen we waardevolle variatie in het immuunsysteem en neemt de homozygotie toe. Volgens het IMEI zijn er momenteel genetische tests voor ongeveer twaalf aandoeningen binnen het ras, terwijl we voor meer dan vijftig andere schadelijke recessieve genvarianten in het genoom volledig in het duister tasten. Lijnteelt op uiterlijk kan twee identieke kopieën van zo’n verborgen mutatie samenbrengen en zo vermijdbare ziekte veroorzaken. Heterozygotie biedt van nature bescherming tegen onbekende recessieve aandoeningen en helpt de afweer veerkrachtig te houden. Bij werkelijk rasbehoud offer je de vitaliteit van een hond op celniveau niet op om honden te krijgen die er allemaal hetzelfde uitzien.

Die wetenschappelijke inzichten hebben mijn hele fokfilosofie veranderd en mijn overtuiging versterkt dat we trouw moeten blijven aan wat de grondleggers van het ras ruim een eeuw geleden voor ogen hadden. De golden retriever werd doelbewust ontwikkeld als de ideale jachthond, met een eigen manier van werken, een natuurlijk vermogen om wild op te sporen en een grote bereidheid om met de voorjager samen te werken. Daarin verschilde hij van de Chesapeake Bay retriever en de labrador. Door zijn geweldige karakter is de golden retriever helaas ook het slachtoffer geworden van fokken op trends en extreme uiterlijke kenmerken. Het is dan ook hard nodig om het ras tegen de gevolgen van die fokkeuzes te beschermen. Ik combineer honden die op DNA zijn getest en afkomstig zijn uit uiteenlopende werklijnen en historisch gegroeide deelpopulaties over de hele wereld. Daarmee wil ik de dominantie van die paar haplotypen in Noord-Amerika doorbreken, verloren diversiteit in de afweer herstellen en de oorspronkelijke werkeigenschappen behouden. Uiteindelijk wil ik gezinnen een zo gezond mogelijke golden retriever geven die zo lang mogelijk leeft.

Afbeelding